محمد عبد الله عنان ( مترجم : عبد المحمد آيتى )

197

تاريخ دولت اسلامى در اندلس ( فارسي )

به چند اسير يا مقدارى غنايم جنگى بسنده مىكردند ؛ زيرا مقاومت سرسختانهء اهالى جزيره مانع اشغال و استقرار در آن مىگرديد . سردانيه در آغاز تحت حكم دولت بيزانطيه بود . چون دولت بيزانطيه در آنجا روى به ضعف نهاد سردانيه در تحت فرمان لنبارد و سپس جزو قلمرو فرانسه درآمد ؛ ولى چنان نبود كه سردانيه واقعا در تصرف آن دولتها درآمده باشد ، بلكه همواره جمعى از داوران يا امراى محلى بر جزيره فرمان مىراندند ؛ زيرا اراضى صعب العبور و دلاورى ساكنانش كه بيشتر كوه‌نشينان بودند و ارج و بهايى كه به آزادى خود مىدادند مدافعان را در دفع دشمن مدد مىكرد . البته اين حمله‌اى كه مجاهد العامرى تدارك ديده بود از چند جهت با حمله‌هاى پيشين فرق داشت : يكى كثرت و عظمت سپاه بود ، يكى عزم راسخ مجاهد براى تسخير و استقرار در جزيره ؛ از اين‌رو تا ناوگان مهاجمان در سواحل جزيره پهلو گرفت - ظاهرا در خليج كاليارى irailgaC در جنوب آن - جنگجويان با شدت تمام راه خود را به درون جزيره گشودند . ميان مسلمانان و ساكنان جزيره جنگى خونين و هولناك درگرفت كه شمار كثيرى از آنان كشته شدند و از جملهء كشته‌شدگان سردارشان مالوتو بود . غازيان جمع كثيرى از جنگجويان را اسير كردند و از زنان و كودكان شمار فراوانى برده ساختند و با وجود مقاومت شديدى كه از سوى مدافعان مىشد توانستند بسيارى از اراضى جزيره و چند دژ مستحكم را در حيطهء تصرف خود درآوردند . « 7 » بدين‌گونه سردانيه به دست مجاهد العامرى فتح شد . اين واقعه در ماه اوت يا سپتامبر سال 1015 م / ربيع الثانى سال 406 ه بود . اين فتح اولين فتح اسلامى در اين جزيرهء بزرگ بود . روايات اسلامى مىگويند مجاهد مىخواست در سردانيه آنقدر بماند تا اساس حكومت خويش در آنجا مستحكم كند . نخست شهرى پىافگند و زن و فرزند خويش به آنجا آورد و از غنايم و بردگان آن‌قدر به دست آورد كه در شمار نمىگنجيد . گويند در اثر عرضهء زياد ، بازار برده‌فروشى در عصر او كساد گرديد و قيمتها پايين آمد . « 8 » آنچه محقق به نظر مىرسد اين است كه مجاهد تا پايان سال 406 ه يعنى قريب به يازده ماه در آنجا درنگ كرد . در خلال اين مدت دستگاه پاپ و دولت

--> ( 7 ) . . 7 6 . p , III . V , . dibI : iramA ( 8 ) . ابن الخطيب : اعمال الاعلام ، ص 219 .